नोटाबंदीनंतर बनावट नोटा चलनातून बाद होऊन नागरिकांची फसवणूक होणार नाही, अशी अपेक्षा व्यक्त करण्यात येत होती. पण, ती पुरती फोल ठरली आहे. देशातील विविध भागांतून सातत्याने बनावट नोटांची जप्ती सुरू आहे. शहरातही पाचशे आणि दोन हजार रुपयांच्या नोटांवरील मुद्रणामध्ये गडबड असल्याच्या तक्रारी प्राप्त होत आहेत. किरकोळ व्यापारी संघटना तसेच विक्रेत्यांनीदेखील आर्थिक व्यवहार करताना पाचशे, दोन हजार रुपयांच्या नोटांबाबत दक्षता पाळण्याचे आवाहन केले आहे.
दोन हजार रुपयांची नवीन नोट सुरुवातीपासूनच वेगवेगळ्या कारणांनी वादग्रस्त ठरली आहे. गुलाबी रंगाची ही नोट पाण्यात ओली झाल्यावर तिचा रंग जातो की नाही इथपासून ते कलर प्रिंट काढून चलनात वापरण्याचा प्रकार घडला आहे. मागील काही महिन्यांपासून ठाणे, नाशिक, पुणे, मुंबईसह इतर राज्यातील शहरांमध्ये बनावट नोटा जप्त करण्यात आल्या आहेत. दोन हजार रुपयांच्या बनावट नोटा बांगलादेशातून येत असल्याची माहिती पुढे आली आहे. या पार्श्वभूमीवर व्यापारी संघटनांनी पाचशे आणि दोन हजार रुपयांच्या नोटांमध्ये गडबड आढळत असल्याच्य तक्रारी उपस्थित केल्या आहेत. ग्राहकांकडून प्राप्त होणाऱ्या काही नोटांमध्ये महात्मा गांधी यांचे छायाचित्र हलल्याचे दिसून येत आहे. काही नोटांवरील मुद्रित झालेला मजकुर पुसट असल्याचे व्यापाऱ्यांचे म्हणणे आहे. त्यामुळे नोटा स्वीकारण्यात अडचण येत आहे. ग्राहकाच्या आग्रहास्तव अशा प्रकारची नोट स्वीकारल्यानंतर दुसरा ग्राहक ती नोट स्वीकारत नसल्याचे चित्र बाजारपेठांमध्ये दिसत आहे. मुद्रणातील त्रुटींमुळे बनावट नोटा तर चलनात नाही, ना अशी शंका काहींनी व्यक्त केली आहे.
पेट्रोलपम्पवालेही अलर्ट
फाटलेल्या, कुजक्या किंवा कुठेही चालत नसतील अशा नोटा पेट्रोलपम्पवाले हमखास स्वीकारतात, असे समजले जायचे. पेट्रोलपम्पवाले सुद्धा अशा प्रकारच्या नोटा स्वीकारायच्या. पण, नोटाबंदीनंतर पेट्रोल पम्पावर सुद्धा फाटलेल्या, फार जुन्या किंवा शंकास्पद नोटा स्वीकारण्यास नकार देण्यात येतो आहे, हे येथे उल्लेखनीय!
